Chuyến trở lại chiến trường xưa trên đất nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào từ ngày 4 đến 13/5/2026 của Đoàn Quân tình nguyện và Chuyên gia quân sự Việt Nam giúp Lào tỉnh Thanh Hóa không chỉ là hành trình về nguồn đầy ý nghĩa, mà còn là dịp để các thành viên trong đoàn bày tỏ lòng thành kính, tri ân sâu sắc đối với các anh hùng liệt sĩ đã anh dũng hy sinh vì nghĩa vụ quốc tế cao cả, vì tình đoàn kết chiến đấu đặc biệt Việt Nam - Lào.
Tại các tượng đài, nghĩa trang liệt sĩ và di tích lịch sử trên đất Lào cũng như tại Việt Nam, đoàn đã tổ chức các lễ dâng hương, dâng hoa tưởng niệm trong không khí trang nghiêm và xúc động. Trên từng cung đường đi qua những vùng đất từng ghi dấu các trận chiến ác liệt năm xưa, trước cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ và sự đón tiếp chân thành, nồng hậu của cán bộ, chiến sĩ cùng Nhân dân các dân tộc Lào, trong lòng nhà thơ Thanh Trương đã dâng lên nhiều cảm xúc sâu lắng.
Những tình cảm ấy được kết tinh trong hơn 20 bài thơ của tập thơ "Thăm chiến trường xưa". Tập thơ không chỉ ghi lại những khoảnh khắc đẹp của chuyến đi mà còn là lời tri ân chân thành đối với những người con ưu tú đã ngã xuống để mang lại nền hòa bình, độc lập và tự do cho hai dân tộc Việt Nam và Lào.
Qua từng vần thơ, người đọc cảm nhận được vẻ đẹp của đất nước Triệu Voi thanh bình, của xứ sở hoa Chăm-pa ngát hương, đồng thời cảm nhận được sự đón tiếp trọng thị, nghĩa tình của lãnh đạo, Hội Cựu chiến binh và Nhân dân các địa phương nước bạn nơi đoàn đến thăm.
Đặc biệt, tập thơ còn ghi lại những khoảnh khắc xúc động trong cuộc gặp gỡ thân tình với đồng chí Nguyễn Minh Tâm, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam tại Lào, người đã dành cho đoàn những tình cảm chân thành, thể hiện sinh động mối quan hệ gắn bó keo sơn giữa hai dân tộc.
Trong chuyến đi, đoàn còn vinh dự được đồng chí Thượng tướng Vongkham Phomakon,, nguyên Thứ trưởng Bộ Quốc phòng - Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Cựu chiến binh Quốc gia Lào tiếp đón, gặp gỡ và trao đổi thân mật. Trưởng đoàn Nguyễn Như Tú còn được bà Pany Yathotou, nguyên Chủ tịch Quốc hội, nguyên Phó Chủ tịch nước CHDCND Lào, tiếp thân tình tại tư gia.
Đoàn đã nhận được sự đón tiếp trọng thị của lãnh đạo và Hội Cựu chiến binh các tỉnh Xiengkhuang, thủ đô Vientiane, tỉnh Vientiane, Luang Prabang, Ou Domxay, Phongsaly cùng nhiều địa phương khác của nước bạn Lào. Sau khi trở về qua cửa khẩu Quốc tế Tây Trang, đoàn tiếp tục được Hội Cựu chiến binh tỉnh Điện Biên đón tiếp và cùng dâng hương tại Nghĩa trang Liệt sĩ quốc tế Tông Khao, Nghĩa trang Liệt sĩ Quốc gia A1 cùng nhiều di tích lịch sử nổi tiếng của chiến trường Điện Biên Phủ anh hùng.
Đoàn thỉnh chuông và dâng hương tại Nghĩa trang Quốc tế Việt Lào - Anh Sơn, Nghệ An
Tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về mối quan hệ đặc biệt Việt Nam - Lào chính là nền tảng tinh thần vững chắc cho tình hữu nghị, đoàn kết và hợp tác toàn diện giữa hai nước. Theo Người, quan hệ Việt Nam - Lào không chỉ là tình cảm láng giềng hữu nghị mà còn là mối quan hệ anh em ruột thịt, được hun đúc bằng mồ hôi, công sức và cả xương máu của nhiều thế hệ nhân dân hai nước.
Bác Hồ từng khẳng định:
“Hai dân tộc Việt và Lào sống bên nhau trên cùng một dải đất, cùng có chung một dãy núi Trường Sơn hùng vĩ. Hai dân tộc chúng ta nương tựa vào nhau, giúp đỡ nhau như anh em ruột thịt... Tình nghĩa láng giềng anh em Việt - Lào thật là thắm thiết, không bao giờ phai nhạt được”.
Trong những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược, Đảng, Nhà nước và Nhân dân Việt Nam luôn xác định thực hiện nghĩa vụ quốc tế đối với cách mạng Lào theo tinh thần “Giúp bạn là tự giúp mình”. Tình hữu nghị Việt - Lào không chỉ được thể hiện qua những lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh mà còn được minh chứng bằng những hành động cụ thể, sự kề vai sát cánh của quân và dân hai nước trong suốt chiều dài lịch sử.
Từ những năm tháng chiến tranh gian khổ đến công cuộc xây dựng và phát triển đất nước hôm nay, Việt Nam và Lào luôn đồng hành, chia sẻ khó khăn, hỗ trợ lẫn nhau để cùng phát triển. Trong bối cảnh thế giới có nhiều biến động phức tạp, hai nước tiếp tục xác định ưu tiên hàng đầu là củng cố và nâng tầm mối quan hệ hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện Việt Nam - Lào theo hướng thực chất, hiệu quả và bền vững, góp phần giữ vững ổn định chính trị, bảo đảm quốc phòng - an ninh, thúc đẩy phát triển kinh tế và nâng cao vị thế của mỗi nước trên trường quốc tế.
Đoàn dâng hương Đài tưởng niệm liệt sĩ Việt Lào tại tỉnh Xiengkhuang
Thăm dấu tích chiến tường xưa tại Cánh đồng Chum Xiengkhuang
Dâng hương Đài tưởng niệm Liên quân Việt Lào tại bản Kon, tỉnh Vientiane
Dâng hương Đài tưởng niệm liệt sĩ Việt Lào tại tỉnh Oudomxay
Tập thơ "Thăm chiến trường xưa" của nhà thơ Thanh Trương là món quà tinh thần đầy ý nghĩa, thể hiện tình cảm thủy chung, son sắt đối với mối quan hệ đặc biệt Việt Nam - Lào. Đây không chỉ là sự tri ân quá khứ mà còn góp phần vun đắp cho tình hữu nghị giữa hai dân tộc mãi mãi xanh tươi, đời đời bền vững theo tâm nguyện của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
“Yêu nhau mấy núi cũng trèo, Mấy sông cũng lội, mấy đèo cũng qua. Việt - Lào hai nước chúng ta, Tình sâu hơn nước Hồng Hà, Cửu Long.”
Bên cạnh các sáng tác của nhà thơ Thanh Trương, nhà giáo Lê Hương - thành viên của đoàn - cũng đóng góp ba bài thơ, làm phong phú thêm nội dung của tập thơ. Do thời gian hành trình trên đất bạn không dài, cùng với lối viết mộc mạc, chân thành của các tác giả, tập thơ khó tránh khỏi những hạn chế nhất định. Rất mong nhận được sự cảm thông, chia sẻ và những ý kiến đóng góp quý báu của bạn đọc.
Viếng Nghĩa trang liệt sĩ Tông Khao tại Điện Biên
Và viếng nghĩa trang liệt sĩ Điện Biên Phủ
Nguyễn Như Tú
Phó Chủ tịch Hội Hữu nghị Việt Nam - Lào tỉnh Thanh Hóa Trưởng Ban Liên lạc Quân tình nguyện và Chuyên gia quân sự Việt Nam giúp Lào tỉnh Thanh Hóa