Cựu chiến binh Tiểu đoàn 8 Anh hùng nặng nghĩa tình nơi mình gắn tuổi thanh xuân trên đất Lào
Thứ năm - 12/11/2026 22:55190
Từ những trận địa phòng không trên đất Lào năm xưa đến hành trình trở lại sau hơn nửa thế kỷ, những cựu chiến binh Tiểu đoàn 8 Anh hùng đã cùng nhau tìm về miền ký ức không thể phai mờ. Chuyến đi từ ngày 7 đến 12/11/2026, không chỉ là cuộc hội ngộ với đất nước, con người Lào nghĩa tình mà còn là hành trình tri ân đồng đội, xích lại gần nhau tình đồng đội, cùng nhắc nhớ một thời chiến đấu gian khổ, hào hùng và tình đoàn kết thủy chung giữa hai dân tộc Việt Nam Lào.
Chuyến trở lại Lào lần này, dẫn đoàn có cựu chiến binh Nguyễn Tiến Đồng, Trưởng Ban liên lạc Quân tình nguyện tỉnh Hà Tĩnh và cựu chiến binh Lê Văn Kiệm, Trưởng Ban liên lạc Tiểu đoàn 8 anh hùng.
Trở lại chiến trường xưa lần này, những CCB Tiểu Đoàn 8 Anh hùng, mái đầu đã bạc, từng gắn với năm tháng chiến đấu, sát cánh cùng bạn Lào đánh kẻ thù chung. Tiểu đoàn 8 Bình Hà có tiền thân từ Đại đội 27, được thành lập ngày 15/4/1965. Qua quá trình tổ chức, sáp nhập và điều động lực lượng, đơn vị từ Vĩnh Linh ra Hà Tĩnh, trong bối cảnh Hà Tĩnh kết nghĩa với Bình Định, rồi nhận nhiệm vụ sang chiến đấu, phục vụ chiến đấu trên đất Lào vào cuối năm 1969. Địa bàn hoạt động của đơn vị trải dọc tuyến đường 8A, từ Nậm Phao đến các khu vực trọng yếu trên đất Lào thuộc tỉnh Bolikhamxay và Khammuan. Với 5 đại đội, được trang bị các loại pháo phòng không 37mm, 57mm, 12,7mm và 20mm, cán bộ, chiến sĩ Tiểu đoàn 8 ngày đêm bám trận địa, bảo vệ các mục tiêu trọng yếu huyết mạch, tuyến giao thông chiến lược trước sự đánh phá của máy bay địch. Những trận đánh diễn ra liên tục, đối mặt với các đợt tập kích đường không từ hướng Thái Lan và những hoạt động chống phá của lực lượng phỉ. Trong cuộc chiến đấu khốc liệt ấy, 9 cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng hy sinh, hai khẩu pháo của đơn vị bị mất. Đầu năm 1971, đơn vị trở về Hà Tĩnh tiếp tục nhiệm vụ chiến đấu, bảo vệ quê hương. Những đóng góp, chiến công của tập thể và cá nhân được ghi nhận bằng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân trao tặng ngày 11/1/1973. Cùng với tập thể, đồng chí Dương Chí Uyển, quê Thạch Hội, Thạch Hà, cũng được phong tặng danh hiệu cao quý này. Chiến tranh đã lùi xa, những người lính năm xưa nay phần lớn đã ở tuổi xế chiều. Ban liên lạc Tiểu đoàn 8 Anh hùng được thành lập từ năm 1995, hiện có hơn 200 hội viên. Dẫu sinh sống ở nhiều địa phương trên cả nước, những người lính vẫn giữ mối liên hệ, thăm hỏi, động viên và cùng nhau gìn giữ truyền thống đơn vị. Chuyến trở lại Lào lần này, dẫn đoàn có cựu chiến binh Nguyễn Tiến Đồng, Trưởng Ban liên lạc Quân tình nguyện tỉnh Hà Tĩnh và cựu chiến binh Lê Văn Kiệm, Trưởng Ban liên lạc Tiểu đoàn 8 anh hùng. Đoàn còn có những hội viên từ Bắc Ninh, Hưng Yên, Hà Nội và nhiều địa phương khác. Mỗi người một quê hương, một hoàn cảnh, nhưng cùng chung một ký ức về những năm tháng quân ngũ và tình đồng đội không phai.
Trước giờ lên đường, đoàn đã tổ chức dâng hương tại Nghĩa trang liệt sĩ Nầm (Hương Sơn, Hà Tĩnh), tưởng nhớ những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Đặt chân đến đất bạn, việc đầu tiên các cựu chiến binh thực hiện là đến dâng hương tưởng niệm đồng đội tại Đội Quy tập tỉnh Hà Tĩnh ở tỉnh Bolikhamxay. Những nén hương nối dài nghĩa tình của người còn sống với những người đã nằm lại nơi đất bạn làm mọi người rưng rưng.
Về miền ký ức, gặp lại nghĩa tình đồng đội
Hành trình trở lại Lào đưa các cựu chiến binh qua nhiều địa danh lịch sử, văn hóa gắn với tình hữu nghị Việt – Lào. Đoàn nhận được sự đón tiếp trọng thị, chân tình của các cựu chiến binh thủ đô Vientiane và các tỉnh Bolikhamxay, Khammouane và Savannakhet. Những cái bắt tay, những câu chuyện thăm hỏi khiến khoảng cách thời gian, không gian dường như được xóa nhòa. Tại Thakhek, thủ phủ tỉnh Khammouane, đoàn thành kính dâng hoa tại khu di tích Hoàng thân Souphanouvong – vị lãnh tụ tiêu biểu của cách mạng Lào, người bạn lớn của nhân dân Việt Nam. Cũng tại vùng đất này, các cựu chiến binh đến thắp hương tại di tích giếng cổ, nơi lưu dấu tội ác của thực dân Pháp trong cuộc đàn áp, sát hại người dân Lào, trong đó có người già và trẻ em. Những chứng tích lịch sử nhắc nhớ về một thời đau thương, mất mát, đồng thời làm nổi bật ý chí đấu tranh kiên cường của nhân dân các dân tộc Lào. Một điểm dừng chân giàu ý nghĩa nhất đó là Nhà Bác Hồ và khu di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại bản Na Chok, tỉnh Nakhon Phanom, Thái Lan. Ngôi nhà gỗ giản dị cùng những vật dụng sinh hoạt, cây cối và không gian lưu niệm gắn với thời gian Người hoạt động cách mạng tại đây vào những năm 1928, 1929, gợi nhắc một chặng đường đặc biệt trong hành trình tìm đường cứu nước, xây dựng phong trào cách mạng. Khu di tích cũng là biểu tượng sinh động của tình cảm gắn bó giữa nhân dân Việt Nam và cộng đồng người Việt trên đất Thái Lan.
Đoàn thăm Nhà Bác Hồ và khu di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại bản Na Chok, tỉnh Nakhon Phanom, Thái Lan, tặng quà cho Ban quản lý Khu di tích.
Trở lại đất Lào, đoàn tiếp tục dâng hương tại Khu tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh ở bản Xiêng Vang, huyện Nongbok, tỉnh Khammouane. Khu tưởng niệm được xây dựng trên vùng đất gắn với hoạt động cách mạng của Người, có diện tích hơn 1,5 ha, khánh thành năm 2012. Đây không chỉ là nơi tưởng nhớ vị lãnh tụ kính yêu của dân tộc Việt Nam mà còn là biểu tượng của tình đoàn kết đặc biệt, thủy chung giữa hai nước Việt Nam Lào.
Đoàn thăm Khu tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh ở bản Xiêng Vang, huyện Nongbok, tỉnh Khammouane.
Tại Savannakhet, đoàn dâng hoa tưởng niệm Tổng Bí thư Cayxỏn Phômvihản và giao lưu với các cựu chiến binh địa phương. Trong không khí thân tình, những câu chuyện về năm tháng chiến đấu, về tình cảm quân dân và sự gắn bó giữa những người lính hai nước lại được nối dài. Dẫu khác ngôn ngữ, khác quê hương, họ vẫn có thể tìm thấy tiếng nói chung trong ký ức của một thời cùng chung chiến hào, chung lý tưởng và chung khát vọng hòa bình.
Đoàn chụp ảnh lưu niệm với các cựu chiến binh địa phương dưới tương đài tưởng niệm Tổng bí thư Cayxon Phôm vi hản.
Không chỉ trở về với những địa danh lịch sử, các cựu chiến binh còn có dịp trải nghiệm chuyến tàu cao tốc Lào – Trung Quốc, đến thăm cố đô Luang Prabang – di sản văn hóa thế giới nổi tiếng của đất nước Triệu Voi. Tại đây, đoàn tham quan Bảo tàng Cung điện Hoàng gia, chùa Vat Xieng Thong và một số công trình văn hóa, kiến trúc đặc sắc. Luang Prabang mang vẻ đẹp trầm mặc của cố đô hơn nghìn năm tuổi, nơi hội tụ những ngôi chùa cổ, kiến trúc truyền thống Lào và dấu ấn kiến trúc châu Âu. Đoàn cũng đến thăm tổ hợp nhà nghỉ, khách sạn của cựu chiến binh Phạm Văn Hùng tại Luang Prabang mang tên U Luang Prabang. Dù lịch trình khá dày, di chuyển nhiều trong ngày, nhưng dường như không ai cảm thấy mệt mỏi. Bởi với họ, niềm vui lớn nhất không nằm ở những điểm tham quan mà ở cơ hội được trở lại đất nước từng gắn bó với tuổi trẻ, được gặp gỡ, giao lưu với những người bạn cũ và cảm nhận sự đổi thay trên mảnh đất mình từng chiến đấu.
Nghĩa tình còn mãi với thời gian, tình Việt Lào hiếm có trên thế giới
Có thể nói, mỗi điểm đến trong hành trình đều mang một ý nghĩa riêng, nhưng tất cả cùng gặp nhau ở một mạch nguồn: lòng biết ơn quá khứ và tình hữu nghị Việt – Lào. Với những cựu chiến binh Tiểu đoàn 8, trở lại chiến trường xưa không đơn thuần là một chuyến đi thăm lại cảnh cũ, người xưa. Đó còn là dịp để họ tưởng nhớ những đồng đội đã không thể trở về, để những người còn sống tiếp tục kể lại câu chuyện của một thế hệ đã hiến dâng tuổi thanh xuân cho nhiệm vụ quốc tế cao cả. Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, những trận địa phòng không năm nào dù đã đổi thay, những con đường chiến tranh nay đã mở rộng, những vùng đất từng chịu nhiều bom đạn đã hồi sinh. Nhưng ký ức về 9 người đồng đội đã ngã xuống, về những tháng ngày sát cánh cùng quân đội và nhân dân Lào vẫn còn nguyên vẹn trong trái tim người lính. Và chuyến trở về chính là sự tiếp nối tri ân đồng đội, để gặp gỡ, cùng nhắc nhau rằng tình đồng đội không bị giới hạn bởi tuổi tác hay khoảng cách địa lý; tình đoàn kết Việt – Lào cũng không chỉ được viết nên từ những trang sử chiến tranh mà còn được gìn giữ bằng trách nhiệm, tình cảm và sự thủy chung của các thế hệ hôm nay. Rời đất nước Lào, mỗi cựu chiến binh mang theo một niềm ký ức, cùng những kỷ niệm cũ được đánh thức. Những mái đầu bạc có thể đã yếu đi theo năm tháng, song nghĩa tình đồng đội và tình yêu dành cho đất nước Triệu Voi vẫn vẹn nguyên như ngày đầu đặt chân đến chiến trường.